Kamu hastanesindeki tıbbi hata için hekime değil idareye karşı gidilir: zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl, her hâlde olaydan itibaren 5 yıl içinde idareye başvurulur; başvuru reddedilir veya 30 gün içinde cevap verilmezse 60 gün içinde idare mahkemesinde tam yargı davası açılır (İYUK md. 13). Özel hastane ve hekimlere karşı davalara ise Yargıtay uygulamasında ağırlıklı olarak tüketici mahkemesi bakar.
Kamu Hastanesi mi, Özel Hastane mi?
Malpraktis davasında izlenecek yol, tedavinin yapıldığı yere göre değişir. Devlet ve üniversite hastanelerindeki hatalar için hekime doğrudan dava açılamaz (Anayasa md. 129). Önce ilgili idareye başvurulur, ardından idare mahkemesinde tam yargı davası açılır. Bu başvuru, zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her hâlde olaydan itibaren 5 yıl içinde yapılmalıdır (İYUK md. 13). Özel hastane ve muayenehanelerde ise dava, Yargıtay uygulamasına göre genellikle tüketici mahkemesinde görülür.
Sağlık Hukuku Alanında Sunduğumuz Hizmetler
Malpraktis (Doktor Hatası) Davaları
- Ameliyat ve Tedavi Hataları: Yanlış organ veya taraf ameliyatı, unutulan malzeme, komplikasyonun geç fark edilmesi
- Yanlış veya Geç Teşhis: Kanser, kalp krizi, inme gibi hastalıklarda gecikmiş teşhisten doğan zararlar
- Doğum Sırasında Oluşan Zararlar: Anne ve bebekte doğum sürecindeki tıbbi müdahalelerden kaynaklanan kalıcı zararlar
- Ölüm Hâlinde Destekten Yoksun Kalma: Tıbbi hata sonucu vefat eden hastanın yakınlarının maddi ve manevi tazminat talepleri
Estetik ve Diş Tedavileri
- Estetik Operasyon Uyuşmazlıkları: Vaat edilen sonuca ulaşılamaması, ücret iadesi ve tazminat
- Diş ve İmplant Tedavisi: Hatalı implant, kanal tedavisi ve protez uygulamalarından doğan zararlar
Hasta Hakları
- Aydınlatılmış Onam İhlali: Riskler anlatılmadan yapılan müdahalelerden doğan sorumluluk
- Tıbbi Kayıtlara Erişim: Epikriz, ameliyat notu, görüntüleme ve tahlil kayıtlarının alınması
- Hasta Hakları Birimi ve CİMER Başvuruları: İdari başvuruların, ileride delil olarak kullanılabilecek biçimde hazırlanması
Dava Yolları
- Kamu Hastanelerine Karşı Tam Yargı Davası: İdareye ön başvuru ve idare mahkemesinde tazminat davası
- Özel Hastane ve Hekimlere Karşı Tazminat Davası: Arabuluculuk, tüketici mahkemesinde tazminat davası ve bilirkişi incelemesi
- Taksirle Yaralama ve Öldürme Şikâyetleri: Tıbbi hatanın ceza boyutunda şikâyet ve katılan vekilliği
Sağlık Çalışanlarına Hukuki Destek
- Malpraktis İddialarına Karşı Savunma: Hekim ve sağlık personeline yönelik soruşturma, tazminat ve rücu davalarında savunma
- Sağlık Çalışanına Şiddet: Sağlık çalışanlarına yönelik saldırılarda şikâyet ve katılan vekilliği
Sağlık Hukuku sürecinde izlenen adımlar
- Tıbbi kayıtların toplanmasıEpikriz, ameliyat notu, onam formları, tahlil ve görüntüleme sonuçları hastaneden ve e-Nabız'dan eksiksiz alınır. Kayıtlar, olayın kronolojisiyle birlikte ön değerlendirmeye esas olur.
- İdareye başvuru veya arabuluculukKamu hastanelerinde dava öncesinde ilgili idareye yazılı başvuru zorunludur (İYUK md. 13). Özel hastanelere karşı tüketici mahkemesinde açılacak davadan önce kural olarak arabulucuya başvurulur (6502 s.K. md. 73/A).
- Dava açılmasıBaşvurunun reddi veya cevapsız kalması üzerine idare mahkemesinde tam yargı davası; özel sağlık kuruluşları için tüketici mahkemesinde tazminat davası açılır.
- Bilirkişi incelemesiTıbbi standarda aykırılık olup olmadığı ve nedensellik bağı, Adli Tıp Kurumu, üniversite hastaneleri veya uzman hekim bilirkişilerden alınan raporlarla belirlenir. Rapora itiraz ve ek rapor talepleri süresinde yapılmalıdır.
- Tazminat hesabı ve kararMaluliyet oranı ve gelir kaybı aktüer bilirkişi tarafından hesaplanır; mahkeme maddi ve manevi tazminata hükmeder.
- Kanun yoluİdare mahkemesi kararlarına karşı 30 gün içinde bölge idare mahkemesine, tüketici mahkemesi kararlarına karşı 2 hafta içinde bölge adliye mahkemesine istinaf yoluna gidilebilir.
Hangi mahkeme veya merci bakar?
| Uyuşmazlık | Görevli mahkeme / merci |
|---|---|
| Devlet veya üniversite hastanesindeki tıbbi hata | İdare mahkemesi (tam yargı davası, önce idareye başvuru) |
| Özel hastane, muayenehane veya özel klinikteki tıbbi hata | Tüketici mahkemesi (Yargıtay uygulaması) |
| Estetik operasyon ve diş tedavisi ücretinin iadesi | Tüketici mahkemesi; parasal sınırın altında tüketici hakem heyeti |
| Taksirle yaralama veya öldürme şikâyeti | Cumhuriyet başsavcılığı; kovuşturmada asliye ceza mahkemesi |
Önemli süreler
| İşlem | Süre | Dayanak |
|---|---|---|
| Kamu hastanesindeki zarar için idareye başvuru | Öğrenmeden itibaren 1 yıl, her hâlde 5 yıl | 2577 s. İYUK md. 13 |
| İdarenin cevap vermemesi hâlinde ret sayılma | 30 gün | 2577 s. İYUK md. 13 |
| Ret veya cevapsızlıktan sonra tam yargı davası | 60 gün | 2577 s. İYUK md. 7 ve 13 |
| Haksız fiile dayalı tazminat (özel sağlık kuruluşu) | Öğrenmeden itibaren 2 yıl, her hâlde 10 yıl | 6098 s. TBK md. 72 |
| Ayıplı hizmetten sorumluluk (tüketici) | Hizmetin ifasından itibaren 2 yıl | 6502 s.K. md. 16 |
| Taksirle yaralamada şikâyet süresi | Fiili ve faili öğrenmeden itibaren 6 ay | 5237 s. TCK md. 73 ve 89/5 |
Sürelerin son gününü adli tatil ve resmî tatilleri dikkate alarak yasal süre hesaplayıcısı ile hesaplayabilirsiniz.
Görüşmeye gelirken getirmeniz faydalı belgeler
- Epikriz, ameliyat notu ve hemşire gözlem kayıtları
- İmzalanan aydınlatılmış onam formları
- Tahlil, görüntüleme (MR, BT, röntgen) ve patoloji sonuçları
- Reçeteler, sevk belgeleri ve randevu kayıtları
- Özel hastanelerde fatura, ödeme dekontları ve yazışmalar
- Sonraki tedavilere ait raporlar ve varsa engelli sağlık kurulu raporu
- Ölüm hâlinde ölüm belgesi, otopsi raporu ve veraset ilamı
Sağlık Hukuku Hakkında Sık Sorulan Sorular
Aşağıdaki yanıtlar genel bilgilendirme amaçlıdır; her dosya kendi şartlarına göre değerlendirilir.
Doktor hatası olduğunu nasıl ispat ederim?
Doktor hatası büyük ölçüde tıbbi kayıtlar ve bilirkişi raporlarıyla ispatlanır. Hatanın varlığını ve zararla bağlantısını çoğu kez Adli Tıp Kurumu, üniversite hastaneleri ya da uzman hekim bilirkişilerin raporları ortaya koyar. Bu yüzden epikriz, ameliyat notu, onam formu, tahlil ve görüntüleme sonuçlarını eksiksiz almanız gerekir. Her kötü sonuç malpraktis değildir; belirleyici olan, hekimin tıbbın kabul ettiği standartlara uygun davranıp davranmadığı ve hastayı riskler konusunda yeterince aydınlatıp aydınlatmadığıdır.
Devlet hastanesindeki hata için kime dava açılır?
Dava hekime değil, hastanenin bağlı olduğu idareye karşı açılır; kamu görevlisinin görevinden doğan zararlarda dava ancak idare aleyhine açılabilir (Anayasa md. 129). Önce Sağlık Bakanlığı veya ilgili üniversite gibi bu idareye, zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her hâlde olaydan itibaren 5 yıl içinde başvurulur. Başvuru reddedilir veya 30 gün içinde cevap verilmezse 60 gün içinde idare mahkemesinde tam yargı davası açılır (İYUK md. 13). İdare, ödediği tazminatı kusurlu personele rücu edebilir.
Özel hastanedeki ameliyat hatası için hangi mahkemeye gidilir?
Yargıtay uygulamasında hasta ile özel sağlık kuruluşu arasındaki ilişki tüketici işlemi sayıldığından, bu davalara çoğu kez tüketici mahkemesi bakar. Tüketici mahkemesinde görülecek davalardan önce kural olarak arabulucuya başvurmak dava şartıdır (6502 s.K. md. 73/A); uyuşmazlık tutarı parasal sınırın altındaysa tüketici hakem heyetine gidilir. Dava, tüketicinin yerleşim yerindeki mahkemede de açılabilir. Görevli mahkemeyi doğru belirlemek, davanın usulden reddedilmesini ve zaman kaybını önler.
Estetik ameliyat istediğim gibi olmadı, tazminat alabilir miyim?
Koşulları varsa alabilirsiniz. Estetik müdahalelerde hekimin sorumluluğu, tedavi amaçlı müdahalelere göre daha sıkı değerlendirilir. Yargıtay estetik amaçlı müdahaleyi eser sözleşmesi olarak niteler ve hekimin sonucu taahhüt ettiğini kabul eder; vaat edilen sonuca ulaşılamaması hekimin sorumluluğunu doğurur (6. HD, 2022/842 E., 2023/899 K.). Bu durumda ücretin iadesi ve maddi-manevi tazminat istenebilir. Ameliyat öncesi görüşmeler, vaat içeren mesaj ve reklamlar, öncesi ve sonrası fotoğraflar ve imzalanan onam formu güçlü delillerdir. Yine de ameliyattan sonra ortaya çıkan her sonuç tek başına hata anlamına gelmez.
Doktor hatası için dava açma süresi ne kadar?
Tedavinin nerede yapıldığına ve talebin neye dayandığına göre değişir. Kamu hastanelerinde idareye başvuru süresi, zararı öğrenmeden itibaren 1 yıl ve her hâlde olaydan itibaren 5 yıldır (İYUK md. 13). Özel sağlık kuruluşlarında haksız fiile dayanan taleplerde 2 ve 10 yıllık süreler (TBK md. 72), sözleşmeye aykırılığa dayanan taleplerde ise zamanaşımı kural olarak 5 yıldır (TBK md. 147/5-6), ağır kusur hâlinde 10 yıllık genel süre uygulanır (TBK md. 146); tüketici mevzuatındaki ayıplı hizmet süresi 2 yıldır (6502 s.K. md. 16). Fiil suç oluşturuyorsa daha uzun ceza zamanaşımı uygulanır. En güvenlisi, en kısa süreyi esas alıp ona göre hareket etmektir.
Hastaneden tıbbi kayıtlarımı nasıl alabilirim?
Hastaneye yazılı başvuru yaparak isteyebilirsiniz; kendi tıbbi kayıtlarınıza erişim hakkı, hasta hakları ve kişisel verilerin korunması mevzuatıyla güvence altındadır. Epikriz, ameliyat notu, onam formu, hemşire gözlem kayıtları ve görüntüleme sonuçlarını ayrı ayrı talep edin. Kamu hastanelerindeki pek çok kayda e-Nabız üzerinden de ulaşılabilir. Hasta vefat etmişse kayıtları mirasçılar isteyebilir. Kayıtlar verilmez ya da eksik verilirse, başvurunuzun yazılı olması ileride delil olarak işe yarar.
Doktoru savcılığa şikâyet edebilir miyim?
Edebilirsiniz. Tıbbi hata sonucu yaralanma veya ölüm meydana gelmişse taksirle yaralama (TCK md. 89) veya taksirle öldürme (TCK md. 85) nedeniyle Cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunulabilir. Taksirle yaralama kural olarak şikâyete bağlıdır; şikâyet, fiili ve faili öğrenmeden itibaren 6 ay içinde yapılmalıdır. Taksirle öldürme ise resen soruşturulur. Kamu hastanesinde görevli personel için soruşturma izni gibi özel usuller gündeme gelebilir. Ceza soruşturması ile tazminat davası birbirinden bağımsız yürür; birinin sonucu diğerini kendiliğinden belirlemez.
Riskler bana anlatılmadan ameliyat yapıldı, tazminat isteyebilir miyim?
İsteyebilirsiniz. Tanı, tedavi seçenekleri ve olası riskler konusunda yeterince bilgilendirilmeden yapılan müdahale, tıbben doğru uygulanmış olsa bile hukuka aykırı sayılabilir ve tazminat sorumluluğu doğurabilir. Acil durumlar dışında hastanın, bilgilendirmeye dayalı rızası alınmalıdır. Onam formunun yalnızca imzalatılmış olması yetmez; somut müdahaleye özgü risklerin anlaşılır biçimde anlatılıp anlatılmadığına bakılır. Riskler anlatılmadan yapılan müdahalelerde, aydınlatma yükümlülüğünün yerine getirildiğini ispat etmek sağlık kuruluşuna düşer.
Giresun'da Malpraktis Davaları
Giresun'da tedavilerin büyük bölümü Giresun Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve ilçe devlet hastaneleri gibi kamu sağlık kuruluşlarında yapıldığı için malpraktis taleplerinin önemli bir kısmı idari yargıda görülür. Trabzon veya Samsun'daki hastanelerde yapılan tedavilerle ilgili dosyaları da takip ediyoruz. Kamu hastanelerine karşı tam yargı davalarında kural olarak hizmetin görüldüğü yerdeki idare mahkemesi yetkilidir (İYUK md. 36); özel sağlık kuruluşlarına karşı davalar ise tüketicinin yerleşim yerindeki tüketici mahkemesinde de açılabilir (6502 s.K. md. 73/5). Büromuz Giresun merkezdedir; Bulancak, Görele, Tirebolu, Espiye, Keşap, Dereli, Piraziz, Eynesil, Yağlıdere, Şebinkarahisar, Alucra, Güce, Çanakçı, Doğankent ve Çamoluk dahil tüm ilçelerden gelen dosyalarda takip yapılmaktadır.
Bu sayfadaki bilgiler 1136 sayılı Avukatlık Kanunu ve TBB Reklam Yasağı Yönetmeliği çerçevesinde yalnızca bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; somut olayınıza ilişkin değerlendirme için görüşme yapılması gerekir.